"Thước đo mềm" về niềm tin quốc tế

Việc hộ chiếu Việt Nam tăng 7 bậc trong Henley Passport Index 2025 là dấu hiệu tích cực, phản ánh mức độ tín nhiệm của cộng đồng quốc tế với Việt Nam - một quốc gia ổn định, có tiềm lực tăng trưởng và đầy khát vọng hội nhập. Đây là một trong những lần thăng hạng lớn nhất của Việt Nam kể từ khi Tổ chức Henley & Partners (có trụ sở tại London, Vương quốc Anh) dựa vào dữ liệu độc quyền từ Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) để đánh giá mức độ tự do đi lại của hộ chiếu các quốc gia bắt đầu thống kê chỉ số này cách đây gần 20 năm. Kết quả này phản ánh những chuyển biến tích cực trong chính sách đối ngoại, uy tín quốc tế và năng lực quản trị xuất nhập cảnh của Việt Nam.

Chỉ số Henley Passport Index được đánh giá dựa trên số lượng quốc gia và vùng lãnh thổ mà công dân của một nước có thể nhập cảnh mà không cần thị thực (visa), hoặc chỉ cần xin thị thực điện tử (e-visa), thị thực tại cửa khẩu (visa on arrival) hoặc giấy phép du lịch điện tử (ETA). Với 51 điểm đến cho phép người Việt nhập cảnh mà không cần visa truyền thống, hộ chiếu Việt Nam hiện đứng ngang với một số quốc gia đang phát triển khác và xếp ở vị trí trung bình thấp trên bảng xếp hạng toàn cầu. Tuy nhiên, việc tăng hạng mạnh mẽ trong thời gian ngắn lại là tín hiệu đáng chú ý, cho thấy hộ chiếu Việt Nam đang dần thoát khỏi nhóm cuối cùng, mở rộng cơ hội đi lại cho công dân trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

Hiện nay, công dân Việt Nam có thể nhập cảnh không cần visa hoặc chỉ cần xin e-visa tại nhiều quốc gia ở các châu lục khác nhau. Danh sách này bao gồm các nước trong khối ASEAN như: Brunei, Indonesia, Lào, Campuchia, Myanmar, Thái Lan, Singapore và Philippines. Đây là những điểm đến quen thuộc với người Việt cả về du lịch lẫn thương mại. Ngoài ra, công dân Việt còn có thể nhập cảnh vào một số quốc gia ở châu Phi như: Burundi, Cape Verde, Comoros, Djibouti, Guinea-Bissau, Kenya, Madagascar, Malawi, Tanzania, cũng như một số nước Nam Mỹ và Trung Á như: Bolivia, Suriname, Panama, Kyrgyzstan, Kazakhstan và Tajikistan. Tại châu Á, Maldives và Iran cũng là các điểm không yêu cầu người Việt có visa.

Tính riêng khu vực Đông Nam Á, hộ chiếu Việt Nam xếp trên Lào (ở vị trí 92) và Myanmar (ở vị trí 93). Singapore tiếp tục là quốc gia sở hữu hộ chiếu quyền lực nhất trong khu vực và trên thế giới khi công dân nước này được miễn thị thực tới 195 quốc gia, vùng lãnh thổ.

Thứ hạng của hộ chiếu là một trong những công cụ thể hiện mức độ tự do di chuyển của công dân. Trên thực tế, bảng xếp hạng hộ chiếu không đơn thuần chỉ phản ánh số lượng điểm đến miễn visa mà còn là một "thước đo mềm" về niềm tin quốc tế, mức độ ổn định chính trị, năng lực hành chính công và uy tín của công dân một quốc gia khi đi ra nước ngoài. Hộ chiếu có thứ hạng cao phản ánh một quốc gia an toàn, ổn định, đáng tin cậy, thu hút khách quốc tế và đặc biệt là khách cao cấp đến từ các nước phát triển. Sự gia tăng về thứ hạng hộ chiếu không chỉ đơn thuần là một con số mà còn phản ánh khả năng tiếp cận thế giới, cơ hội học tập, làm ăn và du lịch của công dân. Theo Cục Thống kê, tính chung 6 tháng đầu năm 2025, số lượt người Việt Nam xuất cảnh đạt hơn 4 triệu lượt người, tăng 53,9% so với cùng kỳ 2024.

Gia tăng cơ hội

Thứ hạng hộ chiếu gắn liền trực tiếp với năng lực ngoại giao song phương, sự minh bạch trong quản lý hành chính và niềm tin vào công dân. Khi các nước đánh giá cao uy tín, đạo đức công dân và hệ thống kiểm soát xuất nhập cảnh của một quốc gia, họ sẽ dễ dàng hơn trong việc nới lỏng thị thực. Những năm gần đây, Việt Nam đã đạt được một số tiến bộ quan trọng trong các lĩnh vực trên, từ tăng cường hợp tác an ninh biên giới, cải tiến hộ chiếu điện tử cho đến thúc đẩy đàm phán miễn visa song phương với các quốc gia châu Á, châu Phi và khu vực Nam Thái Bình Dương.

Chị Đào Thị Kim Lan (Royal tour) cho biết, khi được miễn visa, người Việt dễ dàng đi du lịch nước ngoài mà không gặp rào cản về thị thực, từ đó kích thích nhu cầu du lịch nước ngoài. Các công ty lữ hành trong nước cũng có điều kiện phát triển thêm nhiều sản phẩm và dịch vụ đưa khách Việt đi quốc tế (outbound), từ đó góp phần thúc đẩy ngành du lịch trong nước phát triển.

Để tăng tính cạnh tranh và thứ hạng hộ chiếu Việt trong bảng xếp hạng thế giới, theo ông Hoàng Nhân Chính, Trưởng ban Thư ký Hội đồng Tư vấn du lịch (TAB), Việt Nam cần tăng cường đàm phán, ký kết hiệp định miễn thị thực, đẩy mạnh hợp tác song phương với các đối tác chiến lược như ASEAN, EU cùng các nước phát triển khác. Đồng thời, khi đi du lịch quốc tế, khách Việt cũng cần tạo dựng hình ảnh đẹp bởi mỗi công dân xuất ngoại đều đóng vai trò quan trọng trong đại diện cho hình ảnh quốc gia. Mọi người cần tôn trọng phong tục, chuẩn mực văn hóa của nước sở tại, thể hiện sự hiểu biết và trân trọng các truyền thống địa phương. Làm được điều này, du khách Việt sẽ càng được tôn trọng khi đi du lịch nước ngoài.

Ông Vũ Văn Tuyên (Tổng Giám đốc Travelogy Việt Nam) cho rằng, thứ hạng hộ chiếu không chỉ là kết quả của những nỗ lực đối ngoại, mà còn là phản chiếu hình ảnh công dân Việt trong mắt thế giới. Mỗi trường hợp vi phạm pháp luật, cư trú trái phép hay sử dụng giấy tờ giả mạo ở nước ngoài đều có thể ảnh hưởng tới nỗ lực đàm phán visa giữa 2 quốc gia.

"Hiện nay, Việt Nam đang nỗ lực nâng cao hiệu quả hành chính, hiện đại hóa công nghệ cấp hộ chiếu và quản lý xuất nhập cảnh. Với việc triển khai hộ chiếu gắn chip điện tử, Việt Nam đang dần bắt kịp tiêu chuẩn quốc tế và tăng cường bảo mật, chống giả mạo. Những tiến bộ này sẽ giúp tăng niềm tin của các nước đối tác vào tính xác thực và minh bạch của hệ thống giấy tờ Việt Nam. Với những nỗ lực hiện tại và tiềm năng trong tương lai, sự gia tăng thứ hạng của hộ chiếu Việt Nam không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng mà còn tác động trực tiếp đến cuộc sống và cơ hội của hàng triệu người. Đó có thể là sinh viên mong muốn đi du học, doanh nhân cần tham dự hội chợ quốc tế, người lao động tìm kiếm cơ hội hợp pháp ở nước ngoài, hay đơn giản là khách du lịch mong được tự do khám phá thế giới, bởi đây là chìa khóa quan trọng để người dân Việt Nam dễ dàng tiếp cận thế giới - không chỉ với tư cách là khách du lịch, mà còn là những đại sứ văn hóa, giáo dục, thương mại và lòng hiếu khách", ông Vũ Văn Tuyên chia sẻ.

Với ngành du lịch nói chung và du lịch outbound nói riêng, việc nâng hạng hộ chiếu đồng nghĩa với khả năng tiếp cận rộng hơn tới các thị trường du lịch toàn cầu. Khách du lịch Việt sẽ dễ dàng xin visa hơn, được hưởng các chính sách thị thực thuận lợi hơn, đặc biệt tại các thị trường phát triển như EU, Hàn Quốc, Nhật Bản, Australia... Hệ thống hộ chiếu điện tử và dữ liệu hành chính minh bạch là nền tảng quan trọng để các doanh nghiệp du lịch xây dựng các sản phẩm tour cao cấp, chuyên biệt, hướng đến nhóm khách có thu nhập cao và nhu cầu trải nghiệm dịch vụ trọn gói - như các chương trình "du lịch kết hợp hội nghị", "du lịch chăm sóc sức khỏe", hay "du lịch hành hương cao cấp" đến các thị trường như châu Âu, Úc, Bắc Mỹ… Điều này tạo động lực mạnh mẽ để các doanh nghiệp du lịch mở rộng sản phẩm tour quốc tế, nâng cao năng lực cạnh tranh của Việt Nam trên bản đồ du lịch khu vực và thế giới. 

Theo Doanh nghiệp & Thương hiệu